Llwybrau Powys

Pob llwybrYstradgynlais a’r De

Ystradgynlais a’r De

Sarn Helen a’r Gaer Rufeinig

Darn o’r ffordd Rufeinig a redai ar hyd Cymru, gyda gwrthgloddiau’r gaer yng Nghoelbren wrth ei hymyl.

Pellter
4.0 mi / 6.5 km
Amser
2 awr 20
Dringfa
200 m
Anhawster
Cymedrol
Ffurf
Cylchol

Lleoliad

Mae’r cylch yn dangos yr ardal, nid y man cychwyn union. Defnyddiwch y ddolen gyfarwyddiadau isod i gyrraedd y maes parcio ei hun. Cyfuchliniau a llwybrau gan OpenTopoMap, o ddata OpenStreetMap.

Y llwybr

Dilynwch linell Sarn Helen tua’r gogledd allan o’r pentref i’r tir agored, ymwelwch â gwrthgloddiau’r gaer, a dychwelyd ar lwybrau cae a thraciau. Mae’n syml, gyda llinell y ffordd Rufeinig yn glir mewn mannau.

Gwerth gwybod

  • Gwrthgloddiau’n unig sydd ar ôl o’r gaer, ond mae’r siâp yn ddigamsyniol unwaith y gwyddoch beth rydych yn edrych arno.
  • Mae’r ffordd Rufeinig i’w gweld fel agger, sef clawdd wedi’i godi, ar hyd sawl darn.
  • Mae rhannau corsiog ar ran y rhostir; adeiladodd y Rhufeiniaid uwchben y tir gwlyb am reswm.

Beth welwch chi

Agger y ffordd Rufeinig, gwrthgloddiau’r gaer, a rhostir agored.

Cefndir

Roedd Sarn Helen yn rhedeg o Gastell-nedd i Gaernarfon, gan gysylltu caerau Rhufeinig Cymru. Cysylltir yr enw’n draddodiadol ag Elen, gwraig yr ymerawdwr Magnus Maximus, er mai chwedlonol yn hytrach na hanesyddol yw’r cysylltiad.