Castell Cydweli a Chorsydd Gwendraeth

Lleoliad

Mae’r cylch yn dangos yr ardal, nid y man cychwyn union. Defnyddiwch y ddolen gyfarwyddiadau isod i gyrraedd y maes parcio ei hun. Cyfuchliniau a llwybrau gan OpenTopoMap, o ddata OpenStreetMap.

Y llwybr

O’r castell, mae llwybrau’n arwain i lawr at y Gwendraeth ac allan ar hyd ymyl y morfa, gan ddychwelyd ar lonydd drwy’r dref. Yn wastad ar ôl gadael y castell.

Gwerth gwybod

• Mae’r castell yn rhyfeddol o gyflawn, gyda muriau consentrig a phorthdy y gallwch ei ddringo.
• Roedd Cei Cydweli yn borthladd gweithredol; mae’r amgueddfa ddiwydiannol ar gwr y dref yn ymdrin â’r gwaith tunplat.
• Mae’r morfa’n gorlifo ar lanwau mawr; cadwch at y llwybrau tua’r tir.

Beth welwch chi

Y castell, aber Gwendraeth, morfa heli ac adar hirgoes, a Chefn Sidan y tu hwnt.

Cefndir

Sefydlwyd Cydweli tua 1106, ymosodwyd arni dro ar ôl tro, a dyma safle’r frwydr lle lladdwyd Gwenllian, gwraig Gruffydd ap Rhys, wrth iddi arwain byddin ym 1136.