Cambria Sports Culture CIC English

Pob llwybrAbertawe a Chastell-nedd

Abertawe a Chastell-nedd

Rhaeadr Aberdulais a’r Gamlas

Rhaeadr a bwerodd ddiwydiant am bedwar can mlynedd, sydd bellach yn gyrru’r olwyn ddŵr fwyaf yn Ewrop sy’n cynhyrchu trydan, gyda chamlas a thraphont ddŵr wrth ei hochr.

Pellter
1.9 mi / 3 km
Amser
1 awr
Dringfa
60 m
Anhawster
Hawdd
Ffurf
Cylchol

Lleoliad

Mae’r cylch yn dangos yr ardal, nid y man cychwyn union. Defnyddiwch y ddolen gyfarwyddiadau isod i gyrraedd y maes parcio ei hun. Cyfuchliniau a llwybrau gan OpenTopoMap, o ddata OpenStreetMap.

Y llwybr

Mae safle’r rhaeadr yn gryno; mae’r daith yn ymestyn ar hyd llwybr halio Camlas Nedd a thros draphont ddŵr Aberdulais cyn dychwelyd. Yn wastad ac yn hawdd.

Gwerth gwybod

  • Codir tâl mynediad i safle’r rhaeadr; mae llwybr halio’r gamlas am ddim.
  • Mae’r olwyn ddŵr yn cynhyrchu pŵer i’r safle ac mae bwlch pysgod wrth ei hochr.
  • Mae’r draphont ddŵr yn cludo’r gamlas dros Afon Dulais ac yn ddarn cain o beirianneg ynddi ei hun.

Beth welwch chi

Y rhaeadr, yr olwyn ddŵr a’r tŷ tyrbin, y draphont ddŵr ac adfeilion y gwaith tunplat.

Cefndir

Dechreuwyd mwyndoddi copr yma ym 1584 gan ddefnyddio pŵer dŵr, ac yna daeth gwaith haearn, melin ŷd ac yn olaf gwaith tunplat.